Zindelijk worden

Plukkebol brengt graag de zindelijkheidstraining onder de aandacht. Zindelijk worden gaat bij ieder kind anders. We denken bijvoorbeeld aan het tijdstip, aan het potje of de wc. Plukkebol biedt hier een richtlijn aan hoe zindelijkheid zou kunnen lopen en hoe wij met zindelijkheid omgaan binnen ons kindercentrum.

Samenwerking ouders Plukkebol

Het ene kind is niet met het andere kind te vergelijken als het gaat om zindelijkheidstraining. Zo wil de een de luier al uit, terwijl de ander meer stimulans nodig heeft. Bij sommige kinderen kan een beloning heel goed helpen.

Op Plukkebol zijn er speciale peutertoiletten, zoals potjes, aanwezig. De pedagogisch medewerkers vragen aan alle kinderen of ze op het potje of de wc willen. Ongeacht of ze zindelijk zijn. De kinderen gaan in de regel 4 keer per dag naar de wc. Dit gebeurt op gezette tijdstippen. Op die manier kunnen ze wennen aan de toiletjes en komt er routine in. Als de medewerkers merken dat een kind regelmatig een droge luier heeft, treden zij in overleg met jou als ouder om de zindelijkheidstraining te starten.

De samenwerking tussen jou en Plukkebol zal het slagen van de zindelijkheidstraining aanzienlijk vergroten. Als je thuis merkt dat jouw kind toe is aan zindelijkheidstraining, neem dan contact op met één van de medwerkers van de groep waar je kind op dat moment zit.

Zindelijk worden

Baby's tot 12 maanden plassen reflexmatig wanneer ze een volle blaas hebben. Vanaf één jaar neemt de gevoeligheid van de blaas voor het reflexmatig plassen af. Tussen 2 en 3 jaar heeft een kind de eerste gewaarwordingen van zindelijkheid en ontdekt het dat een natte luier of een volle broek niet prettig aanvoelt. Tijd voor het potje!

Wat is gangbaar

Vanaf de leeftijd van 2 jaar kun je proberen te starten met de zindelijkheidstraining. Sommige kinderen zijn al zindelijk op die leeftijd, anderen pas vanaf 5 jaar. Overdag worden de meeste kinderen zindelijk tussen hun 2e en 5e levensjaar. En tot de leeftijd van 7 jaar is bedplassen niet abnormaal. Een op de vier kinderen van de leeftijd van 2,5 jaar zal nog plassen zonder zich er bewust van te zijn. Een op de tien is nog niet droog op de leeftijd van 3,5 jaar omdat het daar op dat moment nog niet rijp voor is. En 15% van de 5 à 7-jarigen plast ‘s nachts nog in bed.

Wanneer te beginnen

Het is belangrijk om als ouder rekening te houden met dit tempo en je kind niet te forceren als het er nog niet klaar voor is. Er zijn namelijk 3 voorwaarden waaraan je kind moet voldoen voordat het zindelijk kan worden:

  1. Je kind moet het lichamelijk al kunnen,
  2. het moet het begrijpen en
  3. het moet het willen.

Je kind moet kunnen voelen dat het moet plassen. Het moet ook lichamelijk in staat zijn de spieren rondom de blaas en de sluitspieren onder controle te houden. Meestal is dat zo als je kind droge periodes heeft van tenminste 2 uur. Je kind moet een verband kunnen leggen tussen de wc of het potje en moeten plassen. Ook moet je kind al wat taal begrijpen. Het moet weten wat het betekent wanneer je als ouder zegt: “Doe maar een plasje in het potje”.

Zorg ervoor dat je kind wil meewerken. Aangezien kinderen van 2 à 3 jaar volop hun wil aan het ontdekken zijn, kan dat wel eens een moeilijk punt zijn.

Tussen 3 en 4 jaar kan het zijn dat je kleuter al zindelijk was en plots weer onzindelijk wordt. In sommige gevallen draait dat uit op een machtsstrijd met de ouders. Je kind wil dan zelf bepalen hoe het zijn behoefte doet en wil dat doen in zijn eigen tempo. Ga deze machtsstrijd niet aan. Zoek eerst de oorzaak van de onzindelijkheid. Een plotselinge gebeurtenis kan bijvoorbeeld een oorzaak zijn. Begin opnieuw met de zindelijkheidstraining als de rust weer gekeerd is. Zie ook punt 3 bij Tips.

Je kind zal 's nachts meestal vanzelf droog blijven als het al verschillende maanden overdag droog is. Ook moet het blaasvolume groot genoeg zijn om de urine van 's nachts te kunnen bevatten. Dit gebeurt meestal tussen 2 en 5 jaar.

Is je kind gedurende enkele maanden elke nacht droog, dan zal het spontaan opstaan als het eens een nacht te veel urine aanmaakt. De nachtluier kan je weglaten wanneer je kind minstens 3 nachten op de 7 een droge luier heeft. Om de kans te vergroten dat het kind 's nachts ook droog blijft, laat het kind 's avonds laat nog een keer naar de wc gaan.

Stoelgang

Een kind wordt zindelijk in deze volgorde:

  1. Eerst valt de ontlasting 's nachts weg,
  2. dan gebeurt de ontlasting overdag op het potje of op de wc,
  3. vervolgens plast je kind overdag niet meer in zijn broek,
  4. en tot slot is je kind ook 's nachts zindelijk.

Tips

  1. Nat en droog: Help je kind het verschil tussen nat en droog te leren. Dat kan je doen door je kind natte en droge zaken te laten benoemen.
  2. Juiste moment: Zet je kind pas op het potje als het een volle blaas heeft. Herhaal dit op geregelde tijdstippen, bijvoorbeeld na iedere maaltijd en voor het slapen gaan.
  3. Potje: Zorg voor een degelijk potje. In de meeste gevallen is het toilet niet aangepast aan de behoeften van uw kind. Het is te hoog en de opening lijkt voor een kind verschrikkelijk groot. Daarom is het belangrijk om een degelijk potje te kiezen. Een goed potje biedt voldoende steun aan de rug en aan de voetjes van jouw kind zodat het stabiel kan zitten.
  4. De ideale plaspositie: De beste positie voor je kind is zittend plassen op een stevig potje, in hurkzit met de beentjes wat open en de voetjes steunend op de grond. In die houding kunnen de bekkenbodemspieren goed ontspannen. Zowel jongens als meisjes kunnen het best op deze manier een plasje leren doen. Staand plassen voor jongens is niet aan te raden. Zo leert je kind immers de urine naar buiten te persen terwijl het juist vanuit een ontspannen positie moet plassen.
  5. Rustig de tijd geven: het is belangrijk je kind rustig de tijd te geven om te plassen. Uitspraken als “nog snel een plasje doen voordat we vertrekken” kan je beter vermijden. Als je kind zich moet haasten, kan dit leiden tot fout plasgedrag. Je kind wordt dan immers gestimuleerd om te persen, omdat zo de buikspieren de urine uit de blaas duwen, zonder de hulp van de sluit- of blaasspier. Dit kan stoornissen in de blaaswerking veroorzaken.
  6. Regelmaat: Het is wel goed om regelmatig aan je kind te vragen of het moet plassen. Zo leert het bewuster om te gaan met het gevoel van een volle blaas.
  7. Duur: Het heeft ook geen zin je kind langer dan 5 minuten op het potje te laten zitten. Het is zeker af te raden het te laten zitten totdat het iets “gepresteerd” heeft. Als je je kind dwingt, zal dat vaak een omgekeerd effect hebben.
  8. Belonen: Aanmoedigen kan je nooit te veel. Je kind vindt het leuk om geprezen te worden wanneer iets hem lukt. Zo zal het gestimuleerd worden om dit gedrag te herhalen. Reageer dus telkens positief wanneer je kind iets in het potje gedaan heeft.
  9. Ongelukje: Maak je niet boos bij een ongelukje. Ook wanneer het nog niet wil lukken, heeft het geen zin je kind te straffen of te berispen. Zelfs wanneer je kind al op het potje plast, is het normaal dat er toch nog eens een “ongelukje” gebeurt.

Belangrijk

Veel drinken kan geen kwaad. Je kan je kind de hele dag door normaal laten drinken, ook voor het slapen gaan. Voldoende drinken is heel belangrijk voor jouw kind. De hoeveelheid drank verminderen heeft geen enkele invloed op het sneller zindelijk worden. Het lichaam regelt namelijk hormonaal dat de urineproductie 's nachts lager is. Als je kind 's avonds eens veel gedronken heeft, zal het wel vanzelf wakker worden en opstaan om te gaan plassen. Het is wel raadzaam om dranken zoals thee en koolzuurhoudende dranken te beperken, omdat die de blaas prikkelen.

Het opnieuw onzindelijk worden kan meerdere oorzaken hebben. Het is belangrijk om na te gaan wat de oorzaak ervan kan zijn. Een belangrijke nieuwe stap voor je kleuter is de stap naar school. Dit kan spanningen of angsten met zich meebrengen. Deze spanningen of angsten kunnen een invloed hebben op de zindelijkheid van jouw kind. Ook de omgeving speelt een rol. Bijvoorbeeld: een ingrijpende gebeurtenis zoals een ziekenhuisbezoek of een bezoek aan de kinderopvang kan het zindelijk worden beïnvloeden. Ook angstwekkende gebeurtenissen zoals een ruzie tussen de ouders of het overlijden van een geliefd persoon kunnen een rol spelen. Een geboorte van een broertje of zusje heeft ook invloed op zindelijkheid.

Het is heel belangrijk om te weten dat bedplassen bij kinderen onder de 5 jaar heel regelmatig voorkomt en niet abnormaal is tot de leeftijd van 7 jaar.